۱۶ فروردین ۱۳۹۹
خانه / تاریخ / بدعهدی ناپلئون و آغاز بدفرجام روابط ایران و فرانسه

بدعهدی ناپلئون و آغاز بدفرجام روابط ایران و فرانسه

 جنگهای روسیه با ایران و تهاجمات آنها به مرزهای شمالی فتحعلیشاه را در صدد جلب متعددی برآورد. توسعه طلبیهای ناپلئون د ر مصر و ایتالیا و اروپا فتحعلیشاه را به سوی ناپلئون متوجه ساخت. به سال ۱۲۱۹ فتحعلیشاه نامه ای مبنی بر علاقه خود به عقد اتحاد دوستی با فرانسه برای ناپلئون فرستاد. ناپلئون برای کسب اطلاعات در مورد اوضاع سیاسی اجتماعی و جغرافیایی ایران ژوبر اولین سفیر خود را به ایران فرستاد. اندکی بعد از ارسال ژوبر ناپلئون رومیو نمایده دیگر خود را نیز به ایران فرستاد. به هنگام بازگشت ژوبر از ایران فتحعلشاه محمد خان افشار و میرزا شفیع صدر اعظم را روانه اروپا کرد. رسیدن نامه های فتحعلیشاه و سفرای او به دربار ناپلئون کاملا زمینه اتحاد را فراهم کرد. فتحعلیشاه برای عقد اتحاد بین دو دولت میرزا رضا خان قزوینی را به سفارت نزد ناپلئون فرستاد. سفیر ایران در اردوگاه فین کنشتاین ( واقع در لهستان ) به حضور ناپلئون رسید و عهدنامه متضمن یک مقدمه و ۱۶ ماده در تاریخ ۲۵ صفر ۱۲۲۲ هجری با ناپلئون منعقد ساخت .

عهدنامه فین‌کنشتاین در ظاهر خواسته‌ها و مقاصد فتحعلی‌شاه را تامین می‌کرد اما در باطن مواد قرارداد طوری تنظیم شده بود که ناپلئون می‌توانست هر موقع که بخواهد از زیر بار تعهدات خود شانه خالی کند. فرانسه در این قرارداد متعهد شده بود که استقلال ممالک موجوده ایران را تضمین کند و حق ایران بر گرجستان را که به اشغال روس‌ها در آمده بود به رسمیت بشناسد و به قوای ایران در تخلیه نیروهای روس از خاک ایران کمک کند، همچنین در زمان جنگ نیرو و ادوات جنگی در اختیار ایران بگذارد. ایران نیز متعهد شد که به انگلیس که در حال جنگ با فرانسه بود اعلان جنگ فوری بدهد، و آنان و اتباع‌شان را از خاک ایران خارج کند و سرحدات ایران را روی عموم عمال انگلیس ببندد و با افغان‌ها و قبایل هرات برای حمله به متصرفات انگلیس در هند متحد شود و در صورتی که ناپلئون قصد لشکرکشی به هندوستان را داشت به سپاه فرانسه اجازه عبور از خاک ایران را بدهد. این روابط دوستانه ایران و فرانسه پایدار نماند و بر اثر ملاقات ناپلئون با تزار روسیه و عقد معاهده تیلسیت بین آن دو امپراتور سیاست ناپلئون نسبت به ایران به کلی تغییر کرد و امپراتور فرانسه، گاردان را با دادن دستورهای جدید مامور کرد که حتی ا‌لمقدور وسایل عقد صلح بین ایران و روسیه را فراهم کند و از تجهیز سپاه ایران و مخالفت علنی با دولت روسیه خودداری کند. فتحعلی‌شاه نیز وقتی از عقد قرارداد تیلسیت آگاه شد و فهمید که ناپلئون بر خلاف تعهدات خود در ملاقات با تزار و در موقع انعقاد عهدنامه نامی از ایران نبرده و نسبت به استرداد سرزمین‌های از دست رفته ایران در قفقازیه پافشاری نکرده است، متوجه بی‌اساس بودن قول و پیمان ناپلئون شد و دوباره دست یاری به سوی انگلستان دراز کرد.

 

image_print

همچنین

پروژه سینمایی کوروش، فیلم تومیریس و تقسیم دریای خزر

  در بهار سال ۱۳۹۷ و به فراخور اعلام رسمی آغاز ساخت فیلم کورش بزرگ …